KALENDAR,3 MARS

KALENDAR,3 MARS

ENCIKLOPEDI
NGA VENDI
1878 - U nënshkrua në Shën Stefan të Turqisë Traktati i Shën-Stefanit ndërmjet Rusisë fituese dhe Turqisë së mundur gjatë Luftës Ballkanike. Ai cënonte rëndë trojet etnike shqiptare. U kundërshtua nga fuqitë e tjera të mëdha, gjë që çoi në mbledhjen e Kongresit të Berlinit në qershor 1878. Në Shqipëri ai u bë shkak për shpërthimin e lëvizjeve të mëdha të protestës, që çuan në qershor të po atij viti në themelimin e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit.

1907 - U lind në Sarajevë në një familje shkodrane, piktori Zef Kolombi. Dy prinderit e lanë jetim dhe kjo qe arsyeja pse kthehet në Shkodër nën kujdesin e gjyshes. Kryen tri vjet studime në gjimnazin jezuit, prej nga përjashtohet. Nis t'i përkushtohet pikturës në kushte të vështira. Studion pikturë ne Akademinë e Arteve të Bukura në Romë. Kthehet i diplomuar dhe emërohet mësues vizatimi në Normalen e Elbasanit, ku qëndroi 10 vjet. Dy vitet e fundit të jetës, sëmuret nga azma dhe tuberkulozi dhe vdes ne moshen 42 vjeçare më 23 janar 1949 vdiq.

1911 - Doli në Manastir numri i parë i gazetës “Drita” e drejtuar nga Mustafa Hilmi Leskoviku ose Muço Qulli. Ishte e përjavshme politike e shoqërore në gjuhën shqipe e turke. Vijoi deri në vitin 1912.

1978  - U lind në Skënderaj, Kosovë, një ndër këngëtaret më të njohura në trojet shqiptare, Leonora Jakupi. Karriera e Leonorës ka filluar në moshën 15 vjeçare, kur ka kënduar për herë të parë në festivalin "Zëri i Drenicës". Kënga e parë ishte "Dallëndyshe bukuroshe". Ka marrë pjesë edhe në festivale të tjera si dhe në Festivali në Radio Televizionin Shqiptar. Albumet e Leonorës përmbajnë muzikë të rrymave të ndryshme.

NGA BOTA
1704 - Vdiq shkencëtari i madh anglez, Robert Huke. Ai dha një kontribut të madh në shkencat e astronomisë,  kimisë dhe biologjisë. Gjithashtu ai zbuloi edhe ligjin e elasticitetit që mban edhe emrin e tij. 
1791 - U miratua nga Kongresi Amerikan i pari ligj mbi të ardhurat. Ky ligj përcaktoi një zyrë të ardhurash për çdo shtet dhe njëkohësisht vendosi edhe taksë për pijet alkoolike. 
1875 - Në sallën e "Opera Komik" të Parisit, u shfaq për herë të parë opera "Karmen", e kompozitorit francez  Zhorzh Bize. 
1911 - Lindi aktorja amerikane e filmit Xhin Harlou. Ajo u mbiquajt "bjondja e platintë", emër ky që iu dha menjëherë pas shfaqjes së filmit me të njëjtin emër. 
1924 - Në vazhdim të reformave të tij për modernizimin e Turqisë, Mustafa Kemal Ataturku hodhi poshtë Kalifatin  dhe përzuri nga Turqia Kalifin dhe familjen e tij. 
1969 - Anija kozmike "Apollo 9" u lëshua në hapësirë me tre vetë në bord nga Kepi Kenedi. Ndihma kryesore e  fluturimit të saj dhjetëditor ishte testimi i modulit hënor në orbitën e Tokës. 
1983 - Lindi shkrimtari i shquar hungarez Artur Kestler, i cili më vonë u vendos në Britani, ku dhe u vetëvra bashkë me gruan e tij. Ndër veprat e tij përmenden "Errësirë në mesditë". 
1996 - Partia Popullore Konservatore e Spanjës, pas fitores së zgjedhjeve të përgjithshme, i jep fund sundimit të Partisë Socialiste Spanjolle me në krye Felipe Gonzales, sundim që kishte zgjatur për 13 vjet. 
1996 - Vdiq shkrimtarja e famshme franceze, Margerit Dyra, e mbiquajtur "fëmija i tmerrshëm" i letërsisë  franceze. Jeta e saj e jashtëzakonshme u bë një frymëzim për romane dhe filma të suksesshëm, midis të cilëve mund  të përmendim skenarin e filmit të famshëm "Hiroshima, dashuria ime", e vitit 1959. 
1997 - 93 vjeçari Peng Zhen, një nga veteranët e Partisë Komuniste të Kinës, i konsideruar si një nga tre krijuesit e Kinës, vdiq në një spital të Pekinit. 
2000 - Data 3 Mars shënon përvjetorin e dytë të një manifestimi pensionistësh rusë në Riga, i shpërndarë me forcë  nga policia letone. Ky incident kishte shkaktuar një tension të ashpër mes Moskës dhe Rigës. 
2000- Arkeologët irakenë zbuluan kohët e fundit në jug të vendit, rrënojat e një pallati që i përkiste epokës së  para islamizmit. Kryetari i departamentit të arkeologjisë dhe të trashëgimisë ka deklaruar se, "pallati u ndërtua para  epokës së islamizmit sipas një arkitekture të mrekullueshme". Midis rrënojave të pallatit janë zbuluar figurina, poçe  balte, mjete kuzhine dhe objekte prej qelqi


ShtypiDites
English Italiano Deutsch Russian Türk Greek